Cuộc cạnh tranh quyết liệt giữa OTT nội Zalo và các đối thủ sừng sỏ
nước ngoài làm tốn nhiều giấy mực của báo giới, trong khi việc tăng cước
3G đã gây ra làn sóng phản đối mạnh mẽ.
Dưới đây là 10 sự kiện
công nghệ thông tin, truyền thông nổi bật nhất tại Việt Nam trong năm
qua, theo bầu chọn của các nhà báo chuyên trách về lĩnh vực này.
1. Nhà mạng đồng loạt tăng cước 3G
Ngày
16/10/2013, VinaPhone, MobiFone và Viettel đồng loạt tăng giá cước dịch
vụ 3G. Bộ TT&TT xác nhận đây là lần điều chỉnh cước có gói cước
tăng, có gói cước giảm và có gói cước giữ nguyên nhưng tính tổng thể thì
cước 3G sẽ tăng khoảng 20%. Các mạng di động cho rằng lí do mà họ đề
xuất tăng cước 3G là do dịch vụ này đang bán dưới giá thành quá nhiều.
Vì vậy, nếu không tăng cước 3G thì nhà mạng sẽ bị lỗ và rất khó khăn
trong việc đầu tư mở rộng mạng 3G cũng như đảm bảo chất lượng của dịch
vụ này. Theo thống kê của Bộ TT&TT ngay cả sau khi đã tăng 20% thì
cước 3G của Việt Nam vẫn chỉ bằng 19,4 % so với cước 3G trung bình của
các nước và mới chỉ bằng khoảng 50% so với giá thành dịch vụ.
Tuy
nhiên, việc tăng cước 3G này đã khiến nhiều khách hàng tỏ ra bất bình
bởi đây đang là thời điểm kinh tế khó khăn và có một số gói cước bị tăng
quá cao lên đến trên 200%. Trong khi đó, chất lượng dịch vụ 3G khiến
nhiều khách hàng phiền lòng. Thậm chí một số khách hàng đã phản ứng bằng
cách hủy dịch vụ này sau khi nhà mạng tăng cước 3G. Giới truyền thông
cũng đặt ra nghi vấn có hay không khả năng nhà mạng bắt tay tăng cước
3G. Trước vấn đề này, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã yêu cầu Bộ Công
Thương chỉ đạo cơ quan quản lí cạnh tranh khẩn trương nắm tình hình vụ
việc, nếu có dấu hiệu lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường, vi phạm
pháp luật về cạnh tranh thì tiến hành điều tra, xử lí theo đúng quy định
của pháp luật
2. Bùng nổ thị trường OTT
Năm
2013 chứng kiến sự bùng nổ chưa từng có của các ứng dụng nhắn tin gọi
điện miễn phí (OTT) với hàng chục triệu người Việt đăng kí sử dụng. Bên
cạnh phần mềm gọi điện Viber đến từ Israel đang chiếm vị trí dẫn đầu với
8 triệu người dùng, là sản phẩm nhắn tin Zalo của Việt Nam đang bám
đuổi rất sát với hơn 7 triệu người dùng (Zalo là 1 điểm sáng nổi bật của
ngành công nghệ trong nước vốn rất ít sản phẩm có thể cạnh tranh được
với các ứng dụng quốc tế). Line (Nhật Bản) đứng thứ 3 với 4 triệu, còn
Kakao Talk – OTT đến từ Hàn Quốc chấp nhận rời cuộc chơi. Zalo là một
điểm sáng nổi bật của ngành công nghệ trong nước vốn rất ít các sản phẩm
có thể cạnh tranh với những sản phẩm quốc tế.
Trong khi đó, các
mạng di động lại than phiền doanh thu của họ bị giảm cả nghìn tỉ đồng do
người dùng sử dụng OTT thay thế cho gọi điện và SMS truyền thống. Lãnh
đạo Bộ TT&TT khẳng định, OTT là xu hướng công nghệ mới của thế giới,
đem lại lợi ích lớn cho người dùng nên không thể ngăn cản sự phát
triển. Cơ quan quản lí đưa ra định hướng là phải có sự hợp tác giữa nhà
mạng và OTT để đem lại lợi ích lớn hơn cho người dùng; nhưng tới tận
cuối năm, câu chuyện chưa có lời giải rõ ràng.
3. Chính phủ ban hành Nghị định số 72 về quản lí thông tin trên mạng
Kể
từ 1/9/2013, Nghị định số 72 Chính phủ về việc quản lí, cung cấp, sử
dụng dịch vụ Internet và thông tin trên mạng có hiệu lực. Theo Bộ
TT&TT, văn bản này tạo hành lang minh bạch cho sự phát triển
Internet tại Việt Nam; thúc đẩy sự phát triển của các loại hình thông
tin mới bên cạnh các phương thức truyền thống, phù hợp với thực tế phát
triển Internet tại Việt Nam.
Trong khi đó, nhiều cư dân mạng lại
cho rằng, văn bản này là sự ngăn cấm hoạt động tìm kiếm, chia sẻ thông
tin trên mạng xã hội cũng như việc tổng hợp tin tức. Phía cơ quan quản
lí khẳng định, Nghị định 72 không có ý nào cấm người dùng mạng xã hội
tìm kiếm, chia sẻ tin tức. Thêm vào đó, văn bản này còn có các thông tin
liên quan đến vấn đề bản quyền với các trang tin: các trang tin không
được tùy tiện đăng tải, trích dẫn, tổng hợp thông tin từ các nguồn chính
thống mà không được sự đồng ý của người sở hữu; trang tin tổng hợp theo
mô hình nào phải chịu sự quản lí tương ứng...
Một trong những nội
dung quan trọng khác của Nghị định số 72 là cấp phép trở lại cho game
online kể từ 1/9/2013. Trước đó, cơ quan quản lí đã có văn bản tạm ngừng
cấp phép game mới trong 3 năm.
4. Hàng loạt tờ báo điện tử lớn bị tấn công DDoS
Từ
đầu tháng 7/2013, một đợt tấn công từ chối dịch vụ (DDoS) quy mô rất
lớn đã nhằm vào website của các báo điện tử VietnamNet, Dân Trí, Tuổi
Trẻ Online… Mức độ tấn công DDoS mạnh hơn cả những cuộc tấn công trước
đây nhằm vào báo VietnamNet trong các năm 2010 và 2011.
Website
Tuổi Trẻ Online hầu như tê liệt ngay từ đợt tấn công đầu tiên.
VietnamNet và Dân Trí dù đã huy động nhiều biện pháp chặn lọc, mở rộng
hạ tầng, băng thông kết nối tới các ISP, đã phần nào chống đỡ được cuộc
tấn công, không bị tê liệt nhưng cũng khó truy cập vào một số thời điểm.
Hệ thống hạ tầng của ISP lớn nhất là VDC cũng có những thời điểm bị
nghẽn băng thông vì các báo điện tử bị DDoS đều có máy chủ đặt ở VDC.
Trong
cuộc tấn công DDoS đồng thời nhằm vào nhiều báo điện tử này, Bộ
TT&TT đã có sự chỉ đạo ứng cứu sát sao, tập trung mọi nguồn lực từ
các ISP để mở rộng hạ tầng, phối hợp với các cơ quan an ninh, an toàn
thông tin để truy tìm và chặn IP của máy chủ điều khiển, tuyên truyền
phương pháp diệt virus botnet tham gia cuộc tấn công. Do đó, cuộc tấn
công DDoS đã bị chặn và giảm dần cường độ trong thời gian ngắn, không
thể tấn công kéo dài hàng tháng như các cuộc DDoS trước đây.
5. Viettel, FPT, VNPT nhảy vào thị trường truyền hình cáp
Ngày
26/4/2013, Bộ TT&TT đã chính thức cho phép Viettel được triển khai
cung cấp dịch vụ truyền hình trả tiền. Viettel cũng cam kết chịu phạt
tới 80 tỉ đồng nếu không tuân thủ lộ trình số hóa theo quyết định của cơ
quan có thẩm quyền. Ngày 6/8/2013, Bộ TT&TT cũng đã cấp giấy phép
cung cấp dịch vụ truyền hình trả tiền cho FPT Telecom.
Việc
Viettel và FPT Telecom "tham chiến" vào thị trường truyền hình cáp sẽ
thúc đẩy cạnh tranh mạnh mẽ ở một lĩnh vực mà VTV đang gần như chiếm thế
độc quyền. Hiện VTV nắm trong tay hơn 70% thị phần của dịch vụ truyền
hình cáp. Trước đó, Hiệp hội Truyền hình trả tiền Việt Nam đã lên tiếng
với cơ quan quản lí rằng phải “ngăn sông cấm chợ” không cho doanh nghiệp
viễn thông tham gia thị trường này. Ngay lập tức đòi hỏi của Hiệp hội
Truyền hình trả tiền Việt Nam đã bị dư luận phản ứng. Nhiều ý kiến nghi
ngờ Hiệp hội này bảo vệ quyền lợi cho VTV và HTV chứ không đứng về phía
lợi ích của khách hàng.
Tiếp sau Viettel và FPT, VNPT cũng đệ đơn lên Bộ TT&TT xin được cung cấp dịch vụ truyền hình cáp trên phạm vi toàn quốc.
